پلوس ماشین یکی از قطعه‌های مهم در سیستم انتقال قدرت خودرو است که نیروی تولیدشده توسط موتور را از طریق گیربکس و دیفرانسیل به چرخ‌ها منتقل می‌کند. این قطعه هنگام حرکت خودرو، به‌خصوص در زمان دور زدن و عبور از مسیرهای ناهموار، باید بتواند نیرو را به‌درستی به چرخ‌ها برساند.
در این مقاله با ما همراه باشید تا با محل قرارگیری پلوس، اجزا و انواع این قطعه آشنا شوید.
پلوس ماشین چیست؟
پلوس قطعه‌ای در سیستم انتقال قدرت خودرو است که وظیفه انتقال نیروی چرخشی از دیفرانسیل به چرخ‌ها را بر عهده دارد. در خودروهای دیفرانسیل جلو، پلوس‌ها در دو طرف دیفرانسیل قرار گرفته‌اند و نیروی ایجادشده در موتور را پس از عبور از گیربکس و دیفرانسیل به چرخ‌های محرک منتقل می‌کنند.
ساختار این قطعه به‌گونه‌ای است که هم نیرو را منتقل می‌کند و هم امکان حرکت و تغییر زاویه چرخ‌ها را فراهم می‌کند. این ویژگی مهم است، چون چرخ‌های جلو هنگام فرمان دادن زاویه خود را تغییر می‌دهند و پلوس باید بتواند بدون قطع شدن انتقال نیرو، این تغییرات را تحمل کند.
پلوس ماشین کجاست؟
محل قرارگیری پلوس به نوع سیستم انتقال قدرت خودرو بستگی دارد. در خودروهای دیفرانسیل جلو، این قطعه معمولاً در بخش پایینی خودرو و بین دیفرانسیل و چرخ‌های جلو قرار دارد. یک سر آن به مجموعه گیربکس و دیفرانسیل متصل است و سر دیگر به مجموعه چرخ می‌رسد.
در خودروهایی که چرخ‌های عقب محرک هستند، ساختار انتقال نیرو متفاوت است و ممکن است انتقال نیرو به چرخ‌ها با استفاده از گاردان، دیفرانسیل و مجموعه‌های دیگری انجام شود.
اگر بخواهیم شکل پلوس ماشین را به‌صورت ساده توضیح دهیم، این قطعه معمولاً از یک محور نسبتاً بلند تشکیل شده که در دو طرف آن مجموعه‌های مفصلی قرار دارند. این مفصل‌ها به پلوس اجازه می‌دهند هنگام حرکت خودرو و تغییر زاویه چرخ‌ها، انتقال نیرو همچنان ادامه داشته باشد.
بیشتر بخوانید: بررسی کامل اجزای فنی خودرو در 8 سیستم مختلف
اجزای پلوس خودرو
پلوس چند بخش اصلی دارد که هرکدام وظیفه مشخصی در انتقال نیرو دارند.
سرپلوس
سرپلوس در قسمت انتهایی پلوس قرار دارد و ارتباط آن را با مجموعه چرخ برقرار می‌کند. این قسمت هنگام چرخش فرمان و حرکت خودرو تحت فشار قرار می‌گیرد و به همین دلیل فرسودگی آن می‌تواند با ایجاد صدای غیرعادی همراه باشد.
میله پلوس یا شفت
میله، بخش اصلی و کشیده پلوس است که نیروی چرخشی را از یک سمت مجموعه به سمت دیگر منتقل می‌کند. این بخش باید مقاومت مناسبی در برابر فشار و پیچش داشته باشد.
مشعلی پلوس
مشعلی یکی از اجزای مجموعه پلوس است که در بخش داخلی آن قرار می‌گیرد و با سه‌شاخ و سایر اجزای داخلی در انتقال نیرو و حرکت روان مجموعه نقش دارد. ساختار مشعلی به گونه‌ای است که امکان حرکت مناسب سه‌شاخ را فراهم می‌کند و در هنگام کارکرد خودرو تحت فشار و اصطکاک قرار دارد.
سه‌شاخ پلوس
سه‌شاخ معمولاً در قسمت داخلی مجموعه قرار می‌گیرد و در انتقال نیرو و امکان حرکت مناسب مجموعه نقش دارد.
گردگیر پلوس
گردگیر وظیفه محافظت از مفصل‌های پلوس در برابر گردوغبار، آب و آلودگی را بر عهده دارد و مانع خروج گریس از محل مفصل می‌شود.
انواع پلوس ماشین
پلوس‌ها با توجه به ساختار و نوع کاربرد، انواع مختلفی دارند.
- پلوس یکپارچه: ساختار ساده‌تری دارد و اجزای آن به‌صورت یک مجموعه در کنار یکدیگر قرار گرفته‌اند.
- پلوس گاردانی: برای انتقال نیرو در شرایطی که تغییر زاویه یا موقعیت بین بخش‌های متصل وجود دارد، استفاده می‌شود.
- پلوس سه‌تکه: از چند بخش تشکیل شده و در برخی خودروها برای انتقال نیرو و هماهنگی بهتر اجزای سیستم انتقال قدرت به کار می‌رود.
- پلوس تلسکوپی: قابلیت تغییر طول محدودی دارد و می‌تواند تغییرات فاصله و موقعیت بین اجزای متصل را جبران کند.
خرابی پلوس ماشین
بعضی نشانه‌ها زنگ خطر خرابی پلوس را به صدا درمی‌آورند مثل:
- صدای تق‌تق هنگام دور زدن
- لرزش خودرو هنگام حرکت
- پارگی گردگیر و خروج گریس
شناخت ساختار پلوس برای آشنایی با عملکرد آن کافی نیست و توجه به نشانه‌های غیرعادی نیز اهمیت دارد. به همین دلیل، بررسی علائم خرابی پلوس می‌تواند به شناخت بهتر مشکلات این قطعه کمک کند.
آیا پلوس همه خودروها یکسان است؟
خیر. طول شفت، نوع سرپلوس، تعداد خارها، طراحی مفصل داخلی و مشخصات اتصال به گیربکس و چرخ می‌تواند بین مدل‌های مختلف متفاوت باشد.
برای مثال پلوس پراید، تیبا، پژو ۴۰۵، پژو پارس و سمند لزوماً قابل جایگزینی با یکدیگر نیستند و حتی بین تیپ‌های مختلف یک خودرو نیز ممکن است تفاوت وجود داشته باشد.
بنابراین هنگام خرید یا تعویض پلوس باید مدل خودرو، سال تولید، نوع موتور و گیربکس در نظر گرفته شود.
آیا می‌توان با پلوس خراب رانندگی کرد؟
اگر ایراد پلوس جدی باشد، ادامه رانندگی توصیه نمی‌شود. خرابی شدید مفصل یا شفت می‌تواند باعث اختلال در انتقال نیرو و در مواردی از حرکت افتادن خودرو شود.
اگر صدای شدید، لرزش غیرعادی یا پارگی گردگیر همراه با خروج مقدار زیادی گریس مشاهده کردید، بهتر است مجموعه در اولین فرصت بررسی شود.
جمع‌بندی
پلوس یکی از اجزای مهم سیستم انتقال قدرت خودرو است که نیروی موتور را به چرخ‌های محرک منتقل می‌کند. شناخت اجزای پلوس و محل قرارگیری آن می‌تواند به درک بهتر عملکرد این قطعه و انتخاب صحیح آن هنگام تعمیر یا تعویض کمک کند.
اگر می‌خواهید خودروی کارکرده بخرید، بهتر است قطعاتی مثل پلوس را هم بررسی کنید؛ چون اطلاعات خوبی از وضعیت فنی خودرو به شما می‌دهد. در کارشناسی خودرو عبادی، خودرو از نظر فنی و بخش‌های مختلف مورد کارشناسی قرار می‌گیرد تا پیش از خرید، شناخت دقیق‌تری از وضعیت خودرو و ایرادات احتمالی آن داشته باشید.
سوالات متداول
پلوس ماشین چیست؟
پلوس قطعه‌ای از سیستم انتقال قدرت است که نیروی چرخشی را از دیفرانسیل به چرخ‌های محرک منتقل می‌کند.
پلوس ماشین کجاست؟
در خودروهای دیفرانسیل جلو، پلوس بین مجموعه گیربکس و دیفرانسیل و چرخ‌های جلو قرار دارد.
پلوس از چه اجزایی تشکیل شده است؟
سرپلوس، شفت یا میله، مشعلی، سه‌شاخ و گردگیر
تفاوت پلوس و میل‌گاردان چیست؟
میل‌گاردان معمولاً نیرو را به دیفرانسیل منتقل می‌کند، در حالی که پلوس نیرو را از دیفرانسیل به چرخ می‌رساند.
پارگی گردگیر پلوس چه مشکلی ایجاد می‌کند؟
پارگی گردگیر باعث خروج گریس و ورود آب و آلودگی به مفصل می‌شود و در صورت بی‌توجهی می‌تواند فرسودگی سرپلوس یا مفصل داخلی را افزایش دهد.
