هیچ رانندهای دوست ندارد وسط خیابان یا بزرگراه، متوجه افت شتاب خودرو و عقربه دمای آبی شود که به رنگ قرمز رسیده! این اوضاع هر کسی را دچار استرس و ناراحتی میکند. جوش آوردن خودرو یکی از رایجترین مشکلات فنی است که میتواند به موتور خودرو آسیبهای جدی وارد کند. در این مقاله، به ۶ علت جوش آوردن ماشین میپردازیم و برای هر مورد، راهکارهایی را نیز ارائه خواهیم داد. همراه ما باشید.
علائم جوش آوردن خودرو
زمانی که خودرو روشن و در حال حرکت باشد، موتور آن گرم میشود. در اینجا سیستم رادیاتور وظیفه دارد تا این گرمای اضافی را خارج کند. اگر به هر دلیلی این سیستم نتواند وظیفه خود را درست انجام دهد، دمای آب موجود در مدار بالا میرود و به نقطه جوش میرسد. به این حالت جوش آوردن خودرو میگویند. مهمترین علائمی که در این زمان آشکار میشوند، به شرح زیرند:
- عقربه آمپر خودرو بالا میرود.
- بخار از زیر کاپوت خارج میشود.
- شتاب موتور کم شده و لرزش و صداهای غیرعادی از آن شنیده میشود.
- از بخش جلوی خودرو بوی سوختگی احساس میشود.
- مایع خنککننده رادیاتور نشت پیدا میکند.
- در موارد شدید موتور به صورت خودبهخود خاموش میشود.
لرزش موتور در دور پایین به دلایل دیگری نیز ممکن است رخ دهد. در مورد آنها اینجا بخوانید.
دلایل جوش آوردن ماشین
جوش آوردن خودرو به دلایل متعددی ممکن است رخ دهد. شایعترین آنها را در ادامه این بخش با هم بررسی میکنیم.
۱. نقص در سیستم خنککننده (رادیاتور، واترپمپ، ترموستات و…)
سیستم خنککننده دقیقاً مانند قلب دوم خودرو عمل میکند. اگر کوچکترین اختلالی در گردش آب یا عملکرد قطعات آن به وجود بیاید، موتور به سرعت گرم میشود. رادیاتوری که گرفتگی دارد، واترپمپی که خوب پمپاژ نمیکند، یا ترموستاتی که گیر کرده، میتوانند دمای موتور را به مرز انفجار برسانند!
راهکار:
- بررسی سطح و کیفیت مایع خنککننده (ضد یخ/ضد جوش)
- سرویس و شستوشوی رادیاتور در بازههای منظم
- تعویض بهموقع ترموستات و بررسی سلامت واترپمپ
۲. نشت آب از سیستم خنککننده
اگر مایع خنککننده در جایی نشت کند، سیستم خنککننده نمیتواند بهدرستی کار کند. نشتیها معمولاً از شلنگها، رادیاتور، درب رادیاتور یا حتی واشر سرسیلندر رخ میدهند.
راهکار:
- چککردن سطح مایع خنککننده قبل از حرکت
- بررسی محل پارک خودرو برای تشخیص لکههای مایع سبز یا نارنجی
- استفاده از فشارسنج برای تشخیص نشتی پنهان
۳. خرابی درب رادیاتور
درب رادیاتور چیزی فراتر از یک درپوش ساده است. این قطعه فشار داخل سیستم را تنظیم میکند. اگر فشار به درستی تنظیم نشود، جوش آمدن آب و ایجاد بخار اجتنابناپذیر خواهد بود.
راهکار:
- تعویض دورهای درب رادیاتور (خصوصاً در خودروهای قدیمیتر)
- استفاده از دربهایی با فشار مناسب (برحسب استاندارد کارخانه)
۴. خرابی فن یا سنسور فن
وقتی دمای موتور بالا میرود، فن باید روشن شود تا هوا را از میان پرههای رادیاتور عبور دهد و آن را خنک کند. اگر فن کار نکند یا دیر فعال شود، موتور سریعاً گرم میشود.
راهکار:
- تست عملکرد فن رادیاتور هنگام روشن بودن خودرو
- بررسی فیوز و رله فن
- تعویض سنسور حرارتی در صورت لزوم
بیشتر بخوانید: راهنمای کامل زمان تعویض قطعات خودرو
۵. رانندگی در سربالایی طولانی یا ترافیک شدید
موتور هنگام فشار زیاد، مثل رانندگی در ترافیک یا سربالاییها، بیشتر گرم میشود. اگر سیستم خنککننده ضعیف یا معیوب باشد، فشار مضاعف منجر به جوش آوردن خواهد شد.
راهکار:
- کاهش دنده برای کاهش فشار بر موتور
- استفاده از بخاری خودرو بهعنوان خنککننده اضطراری
- توقف در کنار مسیر برای خنک شدن خودرو
۶. نقص در واشر سرسیلندر
اگر واشر سرسیلندر بسوزد یا آسیب ببیند، ترکیب روغن و آب یا نشت گازهای احتراق به سیستم خنککننده اتفاق میافتد که منجر به افزایش دمای غیرعادی موتور میشود.
راهکار:
- بررسی نشانههایی مثل روغن شیریرنگ یا کاهش آب بدون نشتی خارجی
- تست کمپرس موتور برای اطمینان از سلامت واشر
- تعمیر تخصصی توسط مکانیک ماهر (معمولاً هزینهبر)
سایر دلایل کمتر شایع جوش آوردن خودرو
دلایل دیگری هم ممکن است باعث جوش آوردن خودرو شود که ما مهمترین آنها را در بخش زیر آوردهایم:
- استفاده از ضد یخ بیکیفیت یا نامناسب
- گرفتگی در مسیر بازگشت مایع به رادیاتور
- مشکلات نرمافزاری در یونیت کنترل (ECU)
- استفاده از قطعات تقلبی در سیستم خنککننده
خلاصهای از دلایل جوش آوردن خودرو
| دلیل جوش آوردن خودرو | نشانهها | راهکار پیشنهادی |
|---|---|---|
| نقص سیستم خنککننده | دمای بالا، خروج بخار از کاپوت | بررسی ضدیخ، شستوشوی رادیاتور |
| نشت مایع خنککننده | کاهش سطح آب، مشاهده لکه روی زمین | تعویض شلنگ، بررسی واشر سرسیلندر |
| خرابی درب رادیاتور | جوش آوردن ناگهانی | تعویض درب با قطعه اورجینال |
| مشکل فن و سنسور دما | خرابی فن، افزایش دما در ترافیک | تست سنسور، تعویض فن |
| رانندگی در شرایط دشوار | جوش آوردن در ترافیک یا سربالایی | استراحت دادن به موتور، استفاده از بخاری |
| خرابی واشر سرسیلندر | روغن شیری، افت آب، بوی سوختگی | تعمیر تخصصی مکانیکی |
جمعبندی
جوش آوردن خودرو صرفاً یک اتفاق تصادفی نیست، بلکه اغلب نشانهای از مشکلی در سیستم خنککننده یا عملکرد کلی موتور است. نادیده گرفتن این علائم میتواند به صدمات جدی و پرهزینه منجر شود. بهتر است با چکاپهای دورهای، سلامت موتور و سیستم خنککننده خودروتان را تضمین کنید.
برای آگاهی از سوابق جوش آوردن خودرو پیش از خرید، میتوانید روی کمک کارشناسان خودرو حساب کنید. در مجموعه عبادی، همکاران ما با بیش از دههها سابقه بهترین نتایج را ارائه میدهند. برای رزرو نوبت همین حالا از طریق لینک زیر اقدام کنید.
سوالات متداول
۱. چرا خودرو ناگهانی جوش میآورد؟
جوش آوردن ناگهانی معمولاً به دلیل خرابی ناگهانی درب رادیاتور، سنسور فن، یا نشت ناگهانی مایع خنککننده رخ میدهد. اگر فن کار نکند یا درب رادیاتور فشار را حفظ نکند، دمای موتور به سرعت بالا میرود.
۲. آیا میتوان با جوش آوردن خودرو به رانندگی ادامه داد؟
خیر! ادامه رانندگی با موتور داغ میتواند به سوختن واشر سرسیلندر، تاب برداشتن سرسیلندر یا آسیب جدی به پیشرانه منجر شود. باید بلافاصله خودرو را متوقف کرده و اجازه دهید سرد شود.
۳. بهترین ضدیخ برای جلوگیری از جوش آوردن چیست؟
استفاده از ضدیخهای استاندارد دارای ترکیب ضدجوش و ضدزنگ، با نسبت مناسب با آب مقطر (معمولاً ۵۰/۵۰) بهترین انتخاب است. ضدیخهای بیکیفیت یا رقیق شده عملکرد مناسبی ندارند.
۴. چرا فن خودرو با تأخیر روشن میشود؟
علت میتواند خرابی سنسور دمای آب، رله فن، یا حتی مشکل در یونیت کنترل خودرو (ECU) باشد. دیاگ خودرو و بررسی سیستم فن توسط تعمیرکار توصیه میشود.
