مقایسه موتور TU3 و TU5
در عمل دو موتور TU3 و TU5 از خانوادهٔ موتورهای سری TU متعلق به گروه PSA (پژو/سیتروئن) هستند، که در بازار ایران نیز بسیار پرکاربردند، اما هر کدام فلسفه طراحی و ویژگیهای عملی متفاوتی دارند در این مقاله مشخصات کلیدی، تفاوتهای فنی مهم، نقاط قوت و ضعف و توصیههای کاربردی را در راستای مقایسه موتور TU3 و TU5 برای خریداران یا تعمیرکاران توضیح میدهیم
- TU3 موتور کوچکتر و سادهتر است، معمولاً 1.3 تا 1.4 لیتر، 8 سوپاپ و طراحی ساده که مزیت آن تطبیقپذیری، هزینهٔ تعمیر پایین و مقاومت نسبتاً خوب با سوخت و سرویس نهچندان دقیق است
- TU5 موتور 1.6 لیتر، 16 سوپاپ با برتری فنی واضح در قدرت، کشش و مصرف بهینه در نسبت به کارایی، اما پیچیدهتر و نیازمند نگهداری دقیقتر است
مقایسه موتور TU3 و TU5 | جدول مقایسه مرجع
| مشخصه | TU3 (تقریباً) | TU5 (تقریباً) |
|---|---|---|
| حجم موتور | ~1.3–1.4 لیتر | ~1.6 لیتر |
| پیکربندی سوپاپ | 8V، معمولاً SOHC | 16V، معمولاً DOHC |
| توان خروجی مرجع | ≈ 70–85 اسب بخار بسته به کالیبراسیون | ≈ 100–110 اسب بخار بسته به نسخه |
| گشتاور مرجع | ≈ 100–120 نیوتنمتر | ≈ 140–150 نیوتنمتر |
| مصرف سوخت | عمومی اقتصادی در کاربری شهری | بهلحاظ عملکرد نسبت قدرت به مصرف معمولاً بهتر یا مشابه بسته به نحوهٔ رانندگی |
| پیچیدگی فنی | ساده، کمتر الکترونیک | پیچیدهتر، سنسور و سیستم تغذیه مدرنتر |
| هزینه نگهداری | پایینتر | بالاتر نسبی بهدلیل قطعات و دقت سرویس |
| سازگاری با سوخت بیکیفیت | مقاومتر | حساستر به کیفیت سوخت و سرویس دقیق |
مقایسه موتور TU3 و TU5 | تفاوتهای فنی کلیدی و معنای کاربردی آنها
۱. آرایش سوپاپ و تنفس
TU3 معمولاً 8 سوپاپ دارد، یعنی دو سوپاپ برای هر سیلندر که ساختار سادهتر و پاسخگویی خطیتری در دورهای پایین دارد
TU5 با 16 سوپاپ و سرسیلندر دو میلسوپاپ (DOHC) طراحی شده که تنفس بهتر در دورهای بالا، بازده احتراق بالاتر و توان و گشتاور بیشتر فراهم میکند
۲. گشتاور و توان عملیاتی
بهخاطر حجم و طراحی سرسیلندر، TU5 در شتابگیری میانی و کشش جادهای برتر است، این یعنی سبقتگیری و رانندگی در بزرگراه با TU5 راحتتر است، TU3 در شهر و حرکتهای آرام روزمره کفایت میکند
۳. حساسیت به نگهداری و سوخت
TU3 بهدلیل سادگی نسبت به نوسانات نگهداری و کیفیت سوخت مقاومتر است
TU5 بهخاطر نسبت تراکم و طراحی دقیقتر نیازمند سرویس منظم، تعویض روغن بهموقع و بنزین با عدد اکتان مناسبتر است
۴. وزن، NVH و راحتی
TU5 معمولاً نرمتر و کمصداتر و با لرزش کمتر در دورهای بالاتر است، یعنی راحتی آشکار در رانندگی برای سرنشینان اما هزینهٔ این راحتی پیچیدگی بیشتر فنی است
مقایسه موتور TU3 و TU5 | مزایا و معایب هر موتور
مزایا TU3
- سادگی طراحی، عیبیابی و تعمیر آسان
- هزینهٔ قطعات و دستمزد کمتر در تعمیرات
- تحمل بهتر سوخت نامناسب و شرایط سرویس نهچندان دقیق
- مناسب برای استفادهٔ شهری و بودجههای محدود
معایب TU3
- توان و گشتاور کمتر، ضعف در بزرگراه و در حمل بار یا سرنشین زیاد
- محدودیت بیشتر در بهینهسازی و ارتقاء فنی بدون تغییرات جدی
- مصرف و عملکرد نهچندان اقتصادی در سرعت بالاتر نسبت به TU5 در حالت مقایسه با توان خروجی
مزایا TU5
- توان و گشتاور بالاتر، شتاب و احساس کشش بهبود یافته
- بازده احتراق و در بسیاری شرایط مصرف بهتر نسبت به توان خروجی
- مناسب برای سفرهای بینشهری، بزرگراه و کاربردهایی که کشش مهم است
- بیشتر امکانات و سنسورهای کنترل برای بهینهسازی عملکرد
معایب TU5
- پیچیدگی فنی بیشتر، نیاز به سرویس دقیقتر و زمانبندی تعویض روغن و تسمهتایم
- هزینهٔ قطعات و تعمیرات بالاتر نسبت به TU3
- حساسیت بیشتر به کیفیت سوخت و روانکارها
- در صورت سهلانگاری در سرویس ممکن است مشکلات الکترونیکی یا مکانیکی پرهزینهتر رخ دهد
مقایسه موتور TU3 و TU5 | مسائل رایج و نکات عیبیابی
- TU3: غالباً مشکل خاصی ندارد جز فرسودگی معمول، احتمال خرابی انژکتور یا کویل در نمونههای پرکار که با دیاگ و سرویس ساده رفع میشود، مهم است که تسمه تایم و واترپمپ و اتصالات دما بهموقع تعویض شوند
- TU5: در برخی نمونهها مصرف روغن، حس شتابگیری نامنظم یا خطاهای سنسوری مشاهده شده که معمولاً با نگهداری نامناسب یا بنزین نامرغوب مرتبطاند، دیاگ و بررسی سنسورها، بررسی وضعیت حلقهها و سوپاپها و چک وضعیت سیستمهای VVT یا زمانبندی مهم است
مقایسه موتور TU3 و TU5 | بُعد ارتقاء و تیونینگ
- TU5 بهخاطر حجم و سرسیلندر 16V و فضای فنی بهتر، گزینهٔ مناسبتری برای تیونینگ نرمافزاری، نصب توربو یا ارتقاء ورودی/خروجی است؛ اما هزینه و پیچیدگی بالاتر میشود
- TU3 پتانسیل محدودی برای تیونینگ دارد، اغلب تغییرات ساده مانند اگزوز و فیلتر عملکرد محسوس کمی میدهد
مقایسه موتور TU3 و TU5 | توصیههای عملی هنگام خرید یا نگهداری
اگر میخواهید خودرو بخرید
- برای استفادهٔ شهری و صرفهجویی و هزینهٔ نگهداری کم، موتور TU3 گزینهٔ منطقی است
- برای سفرهای بینشهری زیاد، نیاز به شتاب و کشش و رانندگی بزرگراهی، یا اگر میخواهید خودرو با عملکرد بالاتر، TU5 را انتخاب کنید
- در نمونههای کارکرده، حتما تست کمپرس و دیاگ انجام دهید، تاریخچهٔ تعویض تسمهتایم، واترپمپ و سرویس روغن را بررسی کنید
نکات نگهداری روزمره
- تعویض روغن و فیلتر با فواصل و روغن مناسب کارخانه برای هر دو بسیار مهم است، اما برای TU5 این اهمیت بیشتر و پیامدهای سهلانگاری پرهزینهتر است
- استفاده از بنزین با کیفیت و اکتان مناسب TU5 را سالمتر نگه میدارد
- بررسی منظم سیستم خنککننده، شمعها و کویلها و دیاگ دورهای کمک میکند مشکلات کوچک بزرگ نشوند
مقایسه موتور TU3 و TU5 | جمعبندی نهایی
انتخاب TU3 یا TU5 باید براساس نیاز شما باشد
- اگر اولویت شما صرفه اقتصادی، نگهداری کمدردسر و استفادهٔ شهری است TU3 منطقیتر است
- اگر دنبال توان بیشتر، کشش بهتر و عملکرد مناسب در بزرگراه و امکان ارتقاء هستید TU5 انتخاب بهتری است اما مراقبت و هزینهٔ نگهداری بالاتری خواهد داشت



